Kokpit Kibice
Relacje na żywo
  • wszystkie
  • Piłka Nożna
  • Siatkówka
  • Żużel
  • Koszykówka
  • Piłka ręczna
  • Tenis
  • Zimowe

Afera w LM. Językoznawczyni tłumaczy, dlaczego zachowanie sędziego było rasistowskie

- Zachowanie rumuńskiego sędziego było rasistowskie. Brak konsekwencji byłby przyzwoleniem na podobne zachowania - mówi Margaret Amaka Ohia-Nowak, badaczka języka i edukatorka kulturowa.
Marek Wawrzynowski
Marek Wawrzynowski
Sebastian Coltescu Getty Images / Alex Nicodim/Anadolu Agency / Na zdjęciu: Sebastian Coltescu

Podczas meczu Paris Saint-Germain  - Istambul BB rumuński sędzia, Sebastian Coltescu, określił Pierre'a Webo, asystenta trenera gości, słowem "Negru", co zostało odebrane jako rasistowskie. On sam tłumaczy, że nie miał nic złego na myśli. UEFA powołała specjalnego inspektora, który prowadzi dochodzenie w sprawie. O komentarz poprosiliśmy ekspertkę ze stowarzyszenia "Nigdy Więcej", badającego rasistowskie zachowania.

Marek Wawrzynowski, WP SportoweFakty: Czy zachowanie rumuńskiego sędziego jest rasistowskie?

Margaret Amaka Ohia-Nowak (Stowarzyszenie "Nigdy Więcej"): Tak je trzeba traktować. Sytuacja jest naganna. To coś na kształt stwierdzenia i zachowania: "Nie jestem rasistą, ale używam rasistowskich zwrotów".

Czy nie jest trochę tak, że sędzia pochodzący z Europy Wschodniej stosuje nieco inne standardy?

Na pewno tak jest, że niektóre zachowania, które są akceptowane w tej części kontynentu, w Europie Zachodniej są niedopuszczalne. Wynika to z tego, że na Zachodzie społeczeństwo jest zupełnie inaczej ukształtowane pod względem etnicznym, a u nas ludzie inni niż biali to wciąż tylko promil mieszkańców. Jeśli jednak mówimy o piłkarzach grających za granicą czy o sędziach międzynarodowych, to dla nich taka sytuacja, w której spotykają się z różnorodnością, nie powinna być niczym nowym.

ZOBACZ WIDEO: Piłka nożna. Tomasz Iwan ocenia grę reprezentacji Polski. "Kadra jest w trakcie budowy. Gra bez pomysłu i tożsamości"

Wczoraj rozmawiałem z kolegą o 10-letnim piłkarzu. Zapytał mnie, który to jest. Chłopiec jest czarnoskóry, ale po doświadczeniu z sędzią wolałem dmuchać na zimne. Czy w przypadku rumuńskiego sędziego mówimy bardziej o identyfikacji na podstawie koloru?

Wiadomo, że identyfikacja na podstawie cechy wizualnej jest pierwszym odruchem. Rozstrzygnięcie, czy jest ona rasistowska czy nie, zależy od kontekstu. Jeśli powie pan: "Znowu ten czarny coś popsuł", to jest to wyraźnie rasistowskie. Jeśli opisuje pan charakterystyczną cechę wyglądu, jest to zachowanie neutralne. Ale szufladkowanie osoby z perspektywy tej cechy jest odczłowieczające.

A jak było w przypadku rumuńskiego sędziego?

Chodziło tam o użycie słowa, które może być odebrane jako obraźliwe, nawet jeśli nie było to intencją mówiącego. Czyli ważne jest, co czuje i myśli osoba, której słowo to dotyczy. Przykładem jest użycie słowa "Murzyn" w Polsce. Dla wielu Polaków ma to neutralne znaczenie, dla osób czarnoskórych, Afrykanów mieszkających w Polsce czy Afropolaków, ma znaczenie negatywne. Na szczęście Rada Języka Polskiego wydała już opinię na ten temat, w której w znacznym stopniu uwzględniła głos zainteresowanych.

Złe intencje będą trudne do udowodnienia, bo on powiedział "Negru", a więc "Czarny" po rumuńsku.

Dlatego jestem ciekawa, jak zadecyduje UEFA, jakie będą konsekwencje tej sytuacji. Nie chodzi tutaj tylko o znaczenie słowa, ale o jego całościową interpretację, sposób odbioru przez tych, którzy je usłyszeli. Reakcja piłkarzy świadczy o tym, że uznali je za rasistowskie.

Muszą być konsekwencje?

Brak byłby przyzwoleniem na podobne sytuacje. Jeśli wracamy do pańskiego pytania o identyfikację, to pan mówi o anonimowym chłopcu, ma to podobne znaczenie jak "ten blondyn" albo "ten w czerwonej kurtce". A więc mamy sytuację, gdy określenie nie jest w żaden sposób negatywne. W przypadku znanego członka sztabu trenerskiego było wiele innych możliwości identyfikacji. Proste pytanie jest takie, czy ten sam sędzia identyfikuje innych zawodników mówiąc "ten biały".

To podam przykład odwrotny. W RPA swego czasu grał jeden biały zawodnik, nazywał się Michael Booth. Gdybym powiedział o nim "ten biały", to byłby rasizm? Bo z takimi określeniami wobec niego spotykałem się często.

W tym przypadku znaczenie ma kontekst historyczny. Apartheid czy kolonializm były zorganizowane przez białych ludzi, skierowane przeciwko czarnoskórym, a to ma ogromne znaczenie. Wśród osób czarnoskórych mogą występować uprzedzenia, czyli negatywne postawy, jeśli podkreślają inność jakiegoś zawodnika jako cechę, która może go w jakimś stopniu dyskryminować.

ZOBACZ Rumuńscy sędziowie byli nazywani Cyganami?

ZOBACZ Tuchel chciał uspokoić sytuację w Paryżu

Polub Piłkę Nożną na Facebooku
Zgłoś błąd
WP SportoweFakty
Komentarze (40)
  • Szef na worku Zgłoś komentarz
    Komentarz usunięty... i dlatego spier...am z tego portalu na jakiś czas. Może się poprawi coś. Nara ziomale. Jeszcze kilka komentarzy tylko.
    • Gekon Zgłoś komentarz
      Kiedyś jak przeczytałem 1984 Orwella to było to dla mnie wszystko takie nierealistyczne. Tamte zakazy, nakazy, inwigilacja, wykonywanie planu, nowomowa, wszystko to zadziwiało. O serwując
      Czytaj całość
      obecną sytuację geopolityczną można mieć w pełni uzasadnione obawy, że idziemy szybkim krokiem w kierunku historii z książki. Polityczna poprawność, to co można a co nie wypada, wyśmiewanie indywidualnego myślenia, zasypywanie ludzi idiotycznymi rozrywkami w tv, idioci jako celebryci itp twory nie prowadzą do niczego dobrego. Wolność słowa istnieje tylko w słowniku. Nie można już napisać, że Murzyn to Murzyn bo to ponoć rasizm. Czy jak powiem do białego że jest biały to też będzie rasizm? Gdzieś się gatunek ludzki zagubił.
      • Marek Kowal Zgłoś komentarz
        A na Eskimosa to jak mamy mówić żeby rasizmu nie było?
        • bogbis Zgłoś komentarz
          Dlaczego nie można mówić na kogoś czarny, skoro jest czarny? Paranoja! Ja się nie obrażę jak ktoś nazwie mnie białym.
          • Przemysław Aespe Zgłoś komentarz
            bzdury jakieś, do tego wyrwane z kontekstu
            • zbych22 Zgłoś komentarz
              Jeżeli prawdziwe są doniesienia,że czarni piłkarze obrażali sędziego to ciekawe jakie konsekwencje wobec czarnych piłkarzy wyciągnie UEFA. Pewnie żadnych bo czarnym wolno,a białym
              Czytaj całość
              nie.
              • zbych22 Zgłoś komentarz
                Źle odbieram pisaninę Wawrzynowskiego i zastanawiam się czy to jest wystarczający powód żeby go zamknąć w więzieniu i całą redakcję SF. Chore czasy w których nie można nazywać
                Czytaj całość
                rzeczy po imieniu. Jeszcze chwila i zaczną obrażać się na świat ludzie rasy żółtej nie wspominając już o metysach i mulatach. Oj będzie się działo. Mecze gdzie grają zawodnicy o ciemniejszych kolorach skóry powinni sędziować sędziowie o takich samych barwach i problem rasizmu zniknie szybko. Na trybuny należy wpuszczać tylko czarnych bo obecność białych może być źle odbierana przez czarnych piłkarzy,a w stresie i po pogwałceniu ich dumy i hierarchii wartości nie pokażą na boisku wszystkich swoich walorów piłkarskich.
                • David Begowski Zgłoś komentarz
                  Pani za k...a rumuński wg mnie nie było to racism tak jsk by powiedzał rudego ?? Albo białasa było to może nie na miejscu ale rasizm to przesada
                  • Michał Huć Zgłoś komentarz
                    Pani Profesor sama się Pani na koniec zamotała, znaczenie ma to jak on to odbiera, przepraszam, ale sędzia też jest tylko człowiekiem i jak zawodnik z ławki zachowywał się źle a on
                    Czytaj całość
                    przez mikrofon powiedział, zwróć uwagę jak zachowuje się ten czarny to nie miał niczego złego na myśli i nie zrobił nic złego i nie ma znaczenia jak odebrał to czarnoskóry zawodnik, bo pod wpływem emocji komunikując coś na szybko w ferworze walki (meczu) nie jesteśmy robotami ani maszynami aby siebie w takim stopniu kontrolować, nie jestem rasistą ale wyobrażam sobie, że mógł bym użyć podobnego określenia...może nie jest to zbyt fortunne określenie ale robienia z człowieka rasisty jest wariactwem, nie jest też winą Rumuńskiego sędziego że czarny w jego języku komuś się źle skojarzyło, nie ma obowiązku nagle mówić po Chińsku.
                    • Zbigniew Bartosik Zgłoś komentarz
                      A jak interpretować "małpę w czerwonym"? Negatywna jest małpa czy czerwona?
                      • Cuba Libre Zgłoś komentarz
                        Powiedzenie że ktoś jest czarny nie jest rasizmem w żądnym kontekście.
                        • Szef na worku Zgłoś komentarz
                          "Nam nikt nie wmówi,że białe jest białe,a czarne jest czarne." Wiecie kto to powiedział?
                          • Krzysztof Muszyński Zgłoś komentarz
                            Ta pani jest rasistką bo używa słowa biały.
                            Zobacz więcej komentarzy (11)
                            Już uciekasz? Sprawdź jeszcze to:
                            ×
                            Sport na ×